Public domain The work and displayed translations are recorded as public domain or from an open transcription.

Thomas Aquinas

Summa Contra Gentiles Chapter 29

Chapter 226 of 455

Canonical reference 3.29

Latin

[25817] Contra Gentiles, lib. 3 cap. 29 tit. Quod felicitas hominis non consistit in gloria

Ex quo etiam apparet quod nec in gloria, quae est in celebritate famae, consistit summum hominis bonum.

Est enim gloria , secundum Tullium frequens de aliquo fama cum laude : et secundum Ambrosium, clara cum laude notitia . Ad hoc autem homines volunt innotescere cum laude et claritate quadam, ut ab eis quibus innotescunt honorentur. Est igitur gloria propter honorem quaesita. Si igitur honor non est summum bonum, multo minus gloria.

Adhuc. Laudabilia bona sunt secundum quae aliquis ostenditur ordinatus ad finem. Qui autem ordinatur ad finem, nondum est ultimum finem assecutus. Laus igitur non attribuitur ei qui iam est ultimum finem assecutus: sed magis honor, ut philosophus dicit, in I Ethicorum. Non potest igitur gloria esse summum bonum: cum principaliter in laude consistat.

Amplius. Cognoscere nobilius est quam cognosci: non enim cognoscunt nisi quae sunt nobiliora in rebus; cognoscuntur autem infima. Non potest igitur summum hominis bonum esse gloria, quae consistit in hoc quod aliquis cognoscatur.

Item. Cognosci aliquis non desiderat nisi in bonis: in malis autem quaerit latere. Cognosci igitur bonum est et desiderabile propter bona quae in aliquo cognoscuntur. Illa igitur sunt meliora. Non est igitur gloria, quae in hoc consistit quod aliquis cognoscatur, summum hominis bonum.

Praeterea. Summum bonum oportet esse perfectum: cum quietet appetitum: cognitio autem famae, in qua gloria humana consistit, est imperfecta: est enim plurimum incertitudinis et erroris habens. Non potest igitur talis gloria esse summum bonum.

Item. Id quod est summum hominis bonum, oportet esse stabilissimum in rebus humanis: naturaliter enim desideratur diuturna boni constantia. Gloria autem, quae in fama consistit, est instabilissima: nihil enim est mutabilius opinione et laude humana. Non est igitur talis gloria summum hominis bonum.

English

Joseph Rickaby, S.J.

Human Glory THE last end and happiness of man is his most perfect activity (Chap. [322]XXVI). But the honour paid to a man does not consist in any act of his own, but in the act of another towards him. [565] 2. That is not the last end, which is good and desirable on account of something else. But such is honour: for a man is not rightly honoured except for some other good thing existing in him. 4. Even bad men may be honoured. It is better then to become worthy of honour than to be honoured. Therefore honour is not the highest good of man. Hence it appears that neither does man's chief good consist in glory, or celebrity of fame. For glory, according to Cicero, is "a frequent mention of a man with praise"; or according to St Augustine, "brilliant notoriety with praise" (clara notitia cum laude). So then men wish for notoriety, attended with praise and a certain brilliance, that they may be honoured by those to whom they become known. Glory then is sought for the sake of honour. If then honour is not the highest good, much less is glory.

French AI-generated translation, non-official

Codex gpt-5.6-sol · Non-official working translation · 2026-09-30

Que le bonheur humain ne consiste pas dans la gloire

LA FIN DERNIÈRE et le bonheur de l'homme résident dans son activité la plus parfaite (chap. [322] XXVI). Mais l'honneur rendu à un homme ne consiste pas dans un acte de celui-ci, mais dans l'acte d'un autre à son égard. [565] 2. Ce qui est bon et désirable à cause d'autre chose n'est pas la fin dernière. Or tel est l'honneur, car un homme n'est justement honoré qu'en raison de quelque autre bien qui existe en lui. 4. Même les hommes mauvais peuvent être honorés. Il vaut donc mieux devenir digne d'honneur qu'être honoré. Par conséquent, l'honneur n'est pas le bien suprême de l'homme.

Il apparaît par là que le bien principal de l'homme ne consiste pas davantage dans la gloire ou la célébrité de la renommée. Selon Cicéron, la gloire est « une mention fréquente et élogieuse d'un homme », ou, selon saint Augustin, « une brillante notoriété accompagnée de louange » (clara notitia cum laude). Les hommes désirent donc une notoriété accompagnée de louange et d'un certain éclat, afin d'être honorés par ceux auxquels ils deviennent connus. La gloire est ainsi recherchée en vue de l'honneur. Si l'honneur n'est pas le bien suprême, la gloire l'est encore moins.

Concepts in this passage

Before reading

What you will learn

Open the full record